Izvor: npdjerdap.org
Jedno od najvećih i najočuvanijih rimskih utvrđenja – kastruma na Dunavu izgrađeno je od kamena tesanika, verovatno 100-101. godine u vreme cara Trajana, istovremeno sa prokopavanjem kanala kada je omogućena bezbednija plovidba Dunavom. Svojevremeno je Diana bila najznačajnije utvrđenje na gornjomezijskom limesu. Kako je podignuta na strateški značajnoj lokaciji, stalna vojna posada imala je zadatak da čuva granicu i obezbeđuje nizvodni ulaz u kanal.
Diana je pravougaoni kastrum čije su dimenzije 100 sa 200 metara i ima uvučene kule na bedemima. Svoj konačan izgled Diana dobija dodavanjem bedema sa isturenim kulama koje se prostiru prema Dunavu, zatvarajući i štiteći deo obale, krajem III i početkom IV veka. Sredinom V veka ovaj rimski kastrum razaraju Huni, a oko 530. godine obnavlja ga car Justinijan.
U unutrašnjosti utvrđenja, osim ostatataka bedema sa kapijama i kulama, pronađene su vojne barake i drugi objekti, a iznad bedema utvrđeno je postojanje manjeg naselja, svetilišta i nekropole. Skulpture od mermera i bronze, raznovrsni predmeti za svakodnevnu upotrebu pronađeni na Diani ukazuju da je ovo rimsko utvrđenje, izuzev fortifikacijskog značaja, bilo i značajan ekonomski centar sa pristaništem.
